Adıyaman Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği

Başkanımızın AD-TALYA dergisi röportajı...

Antalya Adıyamanlılar Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği' nin çıkartmış olduğu ikinci sayılı AD-TALYA dergisine Adıyaman Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Bİrliği Başkanı Ziya DURANAY kendisi, esnaf ve sanatkarlar teşkilatı hakkında bilgi verdi. Derginin İmtiyaz  sahibi Recep EJDERHA beye ve tüm çalışanlara emeklerinden dolayı teşekkür eder, başarılarının devamını dileriz.  

Bize kendinizden bahseder misiniz? Ziya DURANAY kimdir?

1966 yılında Adıyaman’ın Samsat ilçesine bağlı o zamanlar Halilan olarak bilinen küçük bir köyde doğdum. İlkokulu Samsat ilçesinde, ortaokul ve liseyi ise Adıyaman’da tamamladım. Babam bakkallık yaptığı için ticaretle tanıştım. Manavlık ve sebze halinde komisyonculuk deneyiminden sonra askere gittim. Manisa’da askerlik hizmetini tamamlayıp döndükten sonra babamın işini ve aile yönetimini devraldım. Küçük bir işletme iken büyümek maksadıyla Derya Ticaret Toptan Gıda ve Perakendecilik adı altında faaliyet gösteren şirketi kurdum. Şirketi kurduktan sonra yumurta sektöründeki önemli boşluğu giderecek bir hamle yaparak Adıyaman-Kahta yolunda Adıyaman’ın ilk yumurta çiftliğini kurdum. Yumurta sektörünün yanı sıra başka sektörlerde de varlık gösterme çabasında oldum ve bu bağlamda GAP PLASTİK adıyla granül ve poşet fabrikası kurdum. Daha sonra bu işletmeleri KAV A.Ş adı altında topladım. Çeşitli ulusal gıda firmalarının Adıyaman bayiliklerini aldıktan sonra varlık gösterdiğimiz tüm iş kollarını aynı çatı altında birleştirme çabasıyla DURANAY GIDA A.Ş’ yi kurdum. Bu sektör birleşimini müteakip Adıyaman – Şanlıurfa yolunda modern yeni tavuk çiftlikleri kurdum. Allah’a hamdolsun Duranay Yumurtacılık markalaşarak, Adıyaman’ın kendi alanındaki lider firması olabildi. Şen piliç Adıyaman Bayiliği ile beyaz et sektöründe de önemli yer edindik. DURANAY GIDA A.Ş yatırım ağını genişleterek ADIYAMAN OSB’ye taşıdık. 1988 yılından bu güne kadar Bakkallık ve ticaret alanındaki tecrübemiz, bakkal ve manav esnafının takdirini aldı ve 2001’de Adıyaman Bakkallar ve Manavlar Esnaf Odası Başkanlığı’na seçildim. 4.dönemimi yürütürken 2014 yılında Adıyaman Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği Başkanlığın aday oldum ve seçildim. Halen bu iki görevimi de yürütmekteyim. Ticaret hayatının yanı sıra; sivil toplumda da üretken ve etkin olmayı her zaman yeğledim. Bu kapsamda İlim yayma Cemiyeti, Rahmeteli Derneği, Bilgi ve Hikmet Derneği, ANESİAD derneklerinde yönetim kurulu üyesiyim. Ayrıca Adıyaman Üniversitesi Kalkındırma Vakfı Kurucu üyesiyim. Evli ve 6 çocuk babasıyım.

Adıyaman Esnaf ve Sanatkarlar Odalar Birliğini anlatır mısınız?

Adıyaman Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği (AESOB), 25.04.1949 tarihli 5373 sayılı Esnaf Dernekleri ve Esnaf Dernekleri Birlikleri Kanunu'na göre  05.03.1966 tarihinde kurulmuştur.  17.07.1964 tarihinde kabul edilen ve daha sonra 1983, 1985, 1991 ve 1997 yıllarında tadile uğrayan 507 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Kanunu'na göre 1966 yılında gerekli statü değişikliklerini yapan AESOB, tüzel kişiliğe sahip kamu kurumu niteliğinde bir kuruluştur. AESOB'a bağlı 23 oda ve esnaf sicile kayıtlı yaklaşık olarak aktif 13300, aktif+pasif 12984 üye vardır.  İlgili kanun gereğince AESOB, merkezi Ankara'da olan Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Konfederasyonuna (TESK'e) bağlıdır. AESOB, kökleri XIII. yüzyıla uzanan Ahilik kültürü ve geleneğine uygun bir şekilde meslek üyelerinin birbirleriyle ve halkla olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni günümüzde de hâkim kılmak, esnaf ve sanat sahipleriyle bunların yanlarında çalışanların müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlerine uygun olarak gelişmesini sağlamak amacıyla kurulmuştur.

Çok ciddi eğitimler düzenliyorsunuz. Bu eğitimlerden bahseder misiniz?

Seçildiğim günden bugüne kadar ki süreçte teşkilatta yapılan yenilikler ve hizmet içi uygulamalar öncelikle kendi içimizde bir disiplin gerektirdiğinden kurum içi eğitimlere hassasiyet gösterdik. Özellikle odalarımızın genel sekreterlerine işlerini sevmelerini, işin en iyisini yapmaya gayret göstermelerini, esnaf ve sanatkarlarımıza karşı güler yüzlü, tatlı dille, hızlı ve kolay bir şekilde işlerini görmelerini, takıldıkları sorunun çözümü noktasında üst kuruluş olarak çekinmeden iletişime geçmelerini amaçlayan bir dizi eğitimler tertipledik. Kurum içi eğitimler kapsamında iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri, Esnaf ve Sanatkarlar Odası Denetim Kurulu-Görev, Yetki, Sorumluluklar Eğitimleri tertiplemeyi sürdürüyoruz. KOSGEB ve İŞKUR desteğiyle girişimcilik eğitimlerini hem il hem ilçe merkezlerimizde gerçekleştirdik, sürdürülebilirlik noktasında kendi imkanlarımızla sürdürmek hedefindeyiz. Ayrıca işbirliği protokolleri marifetiyle ilimizin gençlerine, yetişkinlere yönelik bir çok eğitim tertipliyoruz. Detaylandıracak olursam, ilk yılımızda meslek edinme aşamasında olan gençlere yönelik iş hayatında iletişim, mesleki liderlik eğitimleri tertipledik. İkinci ve üçüncü yılımızda Milli Eğitim Müdürlüğümüz ile yaptığımız protokol gereği Halk Eğitim Merkezi işbirliğiyle ilimizde sınavlara hazırlanan yaklaşık 5000 öğrencimize Motivasyon, Sağlık ve Meslek Seçimi konularında seminerler tertipledik. Her ay Pozitif Gelişim Derneği ile işbirliği halinde konferans ve toplantı salonlarımızda diksiyon, hitabet, beden dili, iletişim becerileri konularında düzenli eğitimler tertipliyoruz. Vatandaşlar söz konusu eğitimlere oldukça ilgi gösteriyor. Eğitimlerin yanı sıra esnafımızı ulusal fuarlarda buluşturarak, ufuk açıcı deneyimler yaşatmaya devam ediyoruz. Teknik alt yapı açısından da önemli önlemler de aldık. Kurum içi işleyişin sürat kazanması adına, mükelleflerin daha nitelikli hizmet almasına fırsat tanıyacak arşiv düzenlemesini hızla gerçekleştirdik.Yine esnafımızın iş ve işlemlerini dijital platformda gerçekleştirebilmeleri için elektronik bankacılığı teşvik eden uygulamalar yaptık. Esnaflarımızın adres değişiklikleri konusunda yaşadığı mağduriyetleri gidermek maksadıyla Nüfus Müdürlüğümüz, Belediyemiz ve Defterdarlığımızla yoğun bir işbirliği gerçekleştirdik.

Mesajlarınızda esnaftan güler yüzlü olmasını istiyorsunuz.

Bu konuda bir eğitiminiz var mı?

Esnaflık bana bir baba yadigarı. Öteden beri esnaflık yaptığımdan Çinlilerin şu atasözünü oldukça haklı ve yerinde bulurum ‘Güler yüzlü olmayan dükkan açmamalı’ Kaldı ki Şu fani dünyada gelip geçici, aciz kullarız. Bu yüzden dünya aşırı ciddiye alınıp, asık suratla gezmeyi gerektirecek bir yer değil. Ben güler yüzlü olmanın bulaşıcı olduğunu düşünüyorum. Etrafına tebessüm eden insanlar, çevreye mutluluk dağıtmış olurlar. Kaldı ki tebessüm dinimizde sadaka yerine geçebilecek kadar ulvi bir davranıştır.  Gülümseme, her esnaf için adeta sihirli bir anahtardır ve bu anahtar iş yeri anahtarından daha önemlidir asla kaybetmemek gerekir. Belirttiğim gibi yıllardır konferans salonumuzda düzenli olarak diksiyon, beden dili, iletişim becerileri konularında eğitimler tertipleniyor. Dönem dönem bu eğitimlere iştirak ederek mütebessim olmanın önemi noktasında oldukça istifade ettiğimi söyleyebilirim.

Ahilik kültürünün gelişmesi ve gelecek nesillere aktarılması için neler yapıyorsunuz?

Bilindiği üzere, esnaf ve sanatkarlarımızın özü, kökü ve temeli Ahilik kültürüne ve Ahilere dayanmaktadır. Ahilik; ticarette dürüstlüğü, mesleki faaliyetlerde kendi kendini denetlemeyi öngörür. Ahilik toplumda yaşayan herkesi birbirine yaklaştıran, kaynaştıran, dost edindiren ve dayanışma kurulmasını sağlayan bir olgudur. Bizler Ahiliği sadece, esnaf ve sanatkarların geçmişten gelen bir gurur kaynağı olarak değil, aynı zamanda büyük bir değişim ve dönüşüm içinde olan ülkemizin ölümsüz bir ışık kaynağı olarak da görüyoruz. Osmanlı İmparatorluğunun dünyanın en büyük güçlerinden biri olmasına ve 724 yıl devam etmesine, Ahilik sağlam bir zemin oluşturmuştur. Bugün de  aynı anlayış ve felsefe geçerliliğini korumaktadır. Hepimizin bildiği gibi Ahilik, Anadolu da 13. yüzyıldan itibaren varlığını göstermeye başlayan bir düşünce yapısı ve bu düşünce  etrafında yaşam bulan bir teşkilatlanmadır.  Bizler Ahiliğin küreselleşen bir dünyada bize tek başına yol gösterici olmayacağını düşünebiliriz. Ancak; günümüzde gelişmişlik göstergesi olarak kabul edilen Eğitim, Ekonomi, Sağlık ve Sosyal Hayat gibi konularda, Ahilik Teşkilatınca geçmişte atılan temellerin halen önemini koruduğu, sağlam ve tutarlı olduğu bilinen bir gerçektir. Onun için herhangi bir hukuk kuralı olmaksızın zamanın ekonomik ve sosyal hayatının  yönlendirilmesini sağlayan Ahilik teşkilatının mirasçısı olmak bizler için sonsuz bir gurur kaynağıdır. Ülkemizde yaklaşık yirmi üç milyon çalışan genç bulunmaktadır. Bu gençlerimize; “Eline, diline, beline sahip olmak” olarak özetlenen Ahilik anlayışını mutlaka öğretmeliyiz. Çalışan genç emeğinin hakkını alın teri kurumadan alabiliyorsa, işveren çalışanın hakkını gözetip onları koruyabiliyorsa; aile, toplum, bir şehir ve tüm ülke adalet ve hak üzerine olduğu için huzurlu, güvenli ve yaşanabilir bir yer olur. Bugün toplumlar, teknolojik gelişmeleri takip eden ,öğrenen ve uygulayan insanların, ahlaki ve insani vasıflarının yetersizliğinden zarar görmektedirler. Bütün toplumların hedefi , meslek sahibi olmuş ,toplumuna ve insanlığa hizmet edecek ,düşünce ve görüşe sahip insanlar yetiştirmektir. Zengin ile fakirin, üretici ile tüketicinin, emek ile sermayenin, millet ile devletin kısaca toplumun bütün fert ve kurumlarının arasında iyi münasebetler kurarak herkesin huzur içinde yaşamasını sağlamak başlıca amacı olmuştur. Toplumun tüm ihtiyaç duyduğu konulara çözüm getirmiştir.Tarih bilginleri Doğulu ve batılı gezginler, Ahileri ,iyi insan ,iyi anne baba, iyi komşu ,iyi vatandaş, iyi işçi , iyi işveren ve iyi yönetici olarak tarif ederler. Üretkenlik , çalışkanlık ,bilgelik, bilgiye sahip olmak için olağanüstü fedakarlık ,vatanseverlik, ahlaklılık , milli ve manevi değerlere ölesiye bağlılık ,ahiliğin temel öğretileridir. Adıyaman Esnaf ve Sanatkarlar Birliği olarak her yıl Ahilik Haftasına has, ahiliğin önemini anlatan bir dizi etkinlikler törenler, seminer, paneller tertipliyoruz. Ayrıca her yıl yılın ahisini seçerek taltif ediyoruz.

Adıyaman Esnafının Durumu Hakkında Bilgi Verir misiniz?

Üzülerek söylemeliyim ki Adıyaman Esnaf ve Sanatkarı gelişen dünyanın ve modern teknolojinin getirdiği haksız rekabete kimi zaman yenik düşmektedir. Esnaf ve Sanatkarımızın ayakta kalabilmesi için hükümetimiz biz dizi önlemler almıştır ama maalesef bir çok ilimizde olduğu gibi Adıyaman’da da zincir marketlerin yaygınlaşarak sokak aralarına dahi şubeler açması tüm sektörleri derinden ve olumsuz etkilemiştir. Bu durum ilimizdeki küçük esnafı harap etmektedir. Esnaf ve sanatkarlarımızın çalışma prensibine baktığımızda ülkesine, milletine ve insanlığa yararlı, ahilik kültürüne yaraşır nesiller yetiştirmektedir. Geleceğin esnaf ve tüccarlarını ahilik ahlakıyla bezemektedir. Büyük şirketler ise küçük esnafın aksine küresel dünyanın acımasız çarkına işçi yetiştirmektedir. Hatta şunu söyleyeyim esnafımız ve sanatkarımız mesai mefhumu gözetmeksizin yaşadığı yerin güvenliğini ve sıcaklığını sağlarken, zincir marketlerin soğuk yüzü, güler yüzlü sıcakkanlı esnaf ve sanatkarın en ciddi rakibi konumundadır. Esnafımıza bu konuda rahat nefes aldırmanın yolu Perakende yasasıdır. Zira Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun tasarısıyla getirilen yeniliklerden biri de il düzeyinde stratejik ticari plan hazırlanmasıdır. Bu planın hazırlanmasıyla faaliyet konusu ve kollarına göre perakende işletmelerin birbirlerine, meskenlere, insan sağlığı bakımından risk oluşturan tesis ve benzeri yerler ile yerleşim merkezlerine mesafesinin dikkate alınacak böylece bir ticaret haritası çıkarılabilecektir. Bu sayede perakende işletmelerin kuruluş yerleri ile ilgili kuruluşlara bilgi sağlanarak, doğru yer seçimi yapamamaktan kaynaklanan zararların önüne geçilebilecektir. Bu sayede belki de çevresel ve sosyal sorunlar da engellenecektir. Misalen Kaybolmaya yüz tutmuş meslekler, alışveriş merkezlerinde faaliyet gösterebilecektir. Esnaf ve sanatkarlar bizim aracılığımızla tedarik ve dağıtım şirketleri kurabileceklerdir. Bu sayede, esnaf ve sanatkar işletmeleri daha düşük maliyetlerle mal tedarik edebilecek ve haksız rekabet durumu ortadan kaldırılacaktır.

Adıyaman Esnafı ile ilgili Projelerinizi anlatır mısınız?

İlimizde önemli bir sayısal ve ekonomik ağırlığa sahip olan esnaf-sanatkar kesiminin ihtiyaçlarının farkında olmak, seslerine ses olabilmek, temel eğitim-öğretim ihtiyaçlarını belirlemek, yaşam boyu öğrenme ilkesi doğrultusunda verilen eğitim, rehberlik ve danışmanlık hizmetleri ile kariyer gelişimlerinin sağlanması konularında çalışma yapmaktan yasal olarak sorumluyuz. Gelen talepler doğrultusunda her alanda proje üretme ve hayata geçirme kapasitesine sahip olduğumuzu belirtmek isterim. Önümüzdeki süreçte ilimizde faaliyet gösteren her sektör için ayrı ayrı site oluşturma çabası içindeyiz. İlk etapta özellikle gıda sitesi olarak kullanılacak alanı bulma çabamız sürmektedir. Siteleşme projemiz sağlıklı tamamlandığı takdirde şehrimize yaraşır bir yapı oluşturmanın yanı sıra şehrin trafik akışına ve kullanışlılığına katkı sunmuş olacağız. Hali hazırda şehrin muhtelif yerlerinde faaliyet gösteren esnaf odalarımızı da tek çatı altında toplamak maksadıyla Esnaf Sarayı inşa etme arzusundayız. Bu yönde fizibilite çalışmalarımız halen devam etmektedir. Ayrıca ilimizde kalıcı semt pazarları kurulması konusunda belediyemizle irtibatımız sürüyor.

 

Adıyaman Tütünü çok konuşuldu çok tartışıldı. Son durum nedir?

Adıyaman ekonomisinin can suyu tütündür. Üreticilerin arazi darlığı sorunundan ötürü alternatif ürün üretme şansı söz konusu değildir. Tütün sorununa bu pencereden bakıldığında üreticinin kaygıları haklı ve yerindedir. Ayrıca çiftçimiz için tütün babadan kalma bir gelenektir. Tütünün ticari maksatlı üretiminde gerek taşınmasında ve gerekse pazarlamasında büyük cezai işlemlerin varlığı elbette endişe vericidir hatta tütün üretiminin engellenmesinin şehrin ekonomisini zedelediği, işsizliği artırdığı ve ayrıca köyden şehre göçü teşvik ettiği hepimizin malumudur. Vekillerimizin yoğun mesai harcadığı tütün hususu meclis gündemine taşınabilmiş ve gerekli düzenlemeler konusunda önemli ölçüde aşama kat edilmiştir. Umalım ki tütünün kayıt altına alınması, tütün üretiminin yasal alt yapıya kavuşturulması, üreticinin rahat bir şekilde üretmiş olduğu tütünü, aynı şekilde kayıt altına alarak satabilmesi önümüzdeki süreçte üreticimizin lehine olacak şekilde kolaylaşır.

Adıyaman dışında yaşayan Adıyamanlılarla diyaloglarınızdan söz eder misiniz?

Adıyaman dışında yaşayan bir çok hemşerimizle irtibat halindeyiz. Gurbette olmak deyim yerindeyse insanın içinde kalbini her an sızlatacak bir sızıya sahip olmak demektir. Öyle bir sızı ki en ufak bir dokunuşta; hatırlamada yoğun bir hasret hissediverirsiniz. Gerçi Adıyaman’da yaşayan bu hasreti tatmayan biri olarak bu duyguları tarif etmek oldukça zor ama emin olduğum bir husus var ki gurbette yaşamak zorunda olanlar; Adıyaman’a geldiklerinde bambaşka hisler içinde yoğrulurlar. Aynı zamanda hemşerilerini de yaşadıkları yerde ağırladıklarında benzer hisleri yaşarlar ve yaşatırlar. Bu letafetten geçen yaz biz de nasibimiz aldık. Antalya Adıyamanlılar Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği’nin Antalya Cam Piramit Fuar alanındaki tanıtım fuarına esnaflarımızla birlikte iştirak ettik. Gördüğümüz ilgi ve misafirperverlik karşısında oldukça mahcup olduk. Çok kıymetli Dostumuz Başkan Recep Ejderha’nın Adıyaman’ın kültürel, tarihsel, yöresel değerlerini en güzel şekilde temsil etmiş olması hepimizin takdirini topladı. Kendisini buradan en kalbi duygularımla selamlıyor, şükranlarımı sunuyorum.

Foto Galeri